Producenci

Nowe produkty

Nasz sklep

Nasz sklep

42-286 Koszęcin, Św. Wawrzyńca 1b

Informacja

Melisa lekarska

(Malissa officinalis)

Inne nazwy: rojownik, cząberek, matecznik, pszczelnik, cytrynowe ziele, miodownik, starzyszek.

Melisa lekarska

Pochodząca z krajów Morza Śródziemnego melisa, w Polsce zadomowiła się dzięki pielgrzymom, którzy sprowadzili ją z Hiszpanii. W starożytności stosowano ja jako lek łagodzący nerwicę i depresję, a także na ukąszenia owadów i psów. Awicenna polecił ją jako lek wzmacniający i przeciw melancholii. Syreniusz zalecał melisę przy reumatyzmie, bólu głowy, serca, żołądka i zatruciu grzybami. Idąc śladem swojego poprzednika, twierdził, że „melisa serca smętne rozwesela, mdłe posila, smutnym i melancholicznym umysłom dobrze czyni, żołądek wysusza, zagrzewa, posila i do łzawienia sposobnym czyni rano na czczo zażywana.

Opis

Roślina wieloletnia, osiągająca do 80 cm, o silnie rozwiniętym systemie korzeniowym. Łodyga wzniesiona, rozgałęziona, czterokanciasta, miękko owłosiona. Liście ogonkowe, sercowate, naprzeciwległe, grubo karbowano – ząbkowante, ciemnozielone, od spodu jaśniejsze, po zgnieceniu wydzielają cytrynowy zapach. Kwiaty drobne, białawe lub różowawe, wargowe, w jednostronnych nibyokółkach. Kwitnie od czerwca do września. Owocem jest brunatna rozłupka.

Występowanie

melisa pochodzi z basenu Morza Śródziemnego. W Polsce jest powszechnie uprawiana; udaje się także w warunkach domowych. Pierwszy zbiór na początku kwitnienia, a następne w miarę odrastania rośliny.

Surowiec

ziele pozyskuje się w pierwszym roku uprawy, w okresie tworzenia się pączków kwiatowych (najczęściej w sierpniu). Liście uzyskuje się z omłotu wysuszonego ziela, które należy starannie odsiać.

W apteczce

Ziele melisy zawiera olejek eteryczny, w którego skład wchodzą cytral i geraniol, ponadto garbniki, związki żywicowe, kwasy organiczne i terpeny. Preparaty z melisy są skuteczne w stanach pobudzenia nerwowego, lękowych, nerwicach, bezsenności i nadpobudliwości seksualnej, przy nieregularnych miesiączkach, astmie i schorzeniach serca. Melisa pobudza soki trawienne, dziła przeciwskurczowo, wiatropędnie i żółciopędnie.

W kuchni

Na przyprawę najlepsze są świeże liście. Dodaje się je – do ryżu, jaj, zimnych pieczeni, sosów ziołowych, sałatek i twarogu lub do potraw już ugotowanych – tuż przed ich podaniem. Świetnie aromatyzuje ocet i marynaty. Jest także dodatkiem do niektórych koktajli alkoholowych i napojów orzeźwiających. Melisa stanowi dobrą i smaczną namiastkę naturalnej herbaty i często bywa do niej dodawana. Wchodzi w skład herbaty chińskiej i cejlońskiej. W przemyśle spirytusowym znajduje zastosowanie przy produkcji likierów, aromatyzowaniu win, dżinów i toników. Ryby morskie natarte zielem melisy tracą nieprzyjemną woń.

Jogurt z melisą

3 litry mleka, 2 szklanki naturalnego jogurtu, świeża melisa. Ugotowane mleko schłodzić do temperatury 37ºC. Dodać 2 szklanki jogurtu i ubić trzepaczką lub w mikserze. Przelać do mniejszych naczyń, nakryć je ściereczką i na dzień pozostawić w temperaturze pokojowej. Gdy sfermentuje, dodać do każdej szklanki łyżeczce świeżo pokrojonej melisy i po kwadransie serwować.